آخرین بهروزرسانی در فوریه 23, 2026 توسط دکتر شبنم رفیع زاده متخصص مغز و اعصاب و ستون فقرات-نظام پزشکی 103376
این مقاله از نظر علمی و پزشکی توسط دکتر شبنم رفیع زاده، متخصص متخصص مغز و اعصاب و ستون فقرات، بررسی و تأیید شده و بر اساس منابع معتبر پزشکی تهیه گردیده است.
میگرن همی پلژیک یکی از انواع نادر و پیچیده میگرن است که نهتنها با سردرد شدید همراه است، بلکه علائم عصبی جدی مانند ضعف یا فلج موقت یک طرف بدن را نیز شامل میشود. این بیماری، که اغلب به اشتباه با سکته مغزی اشتباه گرفته میشود، میتواند تأثیر قابل توجهی بر کیفیت زندگی فرد داشته باشد.
از دلایل ژنتیکی گرفته تا عوامل محیطی، میگرن همیپلژیک به عنوان یکی از چالشبرانگیزترین موضوعات در علم پزشکی مطرح است. درک عمیقتر این بیماری راهی به سوی تشخیص و درمان مؤثرتر باز میکند.

فهرست مطالب
همی پلژیک چیست؟
میگرن همی پلژیک نوع خاصی از میگرن است که باعث ضعف موقت، بی حسی و گز گز شدن، سایر اختلالات حسی و یا فلج در یک طرف بدن می شود. فلج می تواند جزئی باشد، مانند افتادگی صورت، یا کل پهلو را تحت تاثیر قرار دهد. همچنین ممکن است دچار سردرگمی، مشکل در صحبت کردن یا مشکلات بینایی شوید.
ین بیماری معمولاً در قالب دو نوع خانوادگی و فردی دیده میشود. در نوع خانوادگی، ژنهای خاصی مانند CACNA1A، ATP1A2، و SCN1A نقش مهمی در ایجاد علائم دارند. علائم این میگرن شامل سردردهای شدید، اختلالات بینایی، مشکلات گفتاری، و ضعف عضلانی میشود که گاهی با سکته مغزی اشتباه گرفته میشود.
این بیماری ممکن است تحت تأثیر عوامل محرک مانند استرس، تغییرات هورمونی، یا کمبود خواب شدت یابد. اگرچه میگرن همیپلژیک نادر است، اما اثرات آن بر کیفیت زندگی میتواند چشمگیر باشد.
A hemiplegic migraine is a rare type of migraine that happens with one-sided muscle weakness. While this type of migraine isn’t a medical emergency, it can look and feel similar to a stroke. Contact emergency services right away if you notice any stroke-like symptoms. A healthcare provider can diagnose the difference and treat migraines.
میگرن همیپلژیک نوعی نادر از میگرن است که با ضعف عضلانی یک طرفه رخ میدهد. اگرچه این نوع میگرن یک اورژانس پزشکی نیست، اما میتواند شبیه سکته مغزی به نظر برسد و احساس شود. در صورت مشاهده هرگونه علائم شبیه سکته مغزی، فوراً با اورژانس تماس بگیرید. یک ارائه دهنده خدمات درمانی میتواند تفاوت را تشخیص داده و میگرن را درمان کند.
منبع https://my.clevelandclinic.org/
چه چیزی باعث میگرن همی پلژیک می شود؟
میگرن همی پلژیک به وضوح ژنتیکی است. چهار نقص کروموزومی خاص به میگرن همی پلژیک نسبت داده شده است، اگرچه تعداد بیشتری هنوز کشف نشده است. به طور متوسط 50 درصد از کودکانی که والدینشان مبتلا به این میگرن هستند به این اختلال مبتلا می شوند.
جهشهای ژنتیکی: تغییرات در ژنهایی مانند CACNA1A، ATP1A2، و SCN1A نقش مهمی در ایجاد این بیماری دارند.
سابقه خانوادگی: افرادی که اعضای خانواده مبتلا به این نوع میگرن دارند، در معرض خطر بیشتری قرار دارند.
اختلالات عصبی: مشکلات در عملکرد پیامرسانهای عصبی ممکن است به شروع حملات کمک کند.
عوامل هورمونی: نوسانات هورمونی، بهویژه در زنان، میتواند به عنوان یک محرک عمل کند.
استرس و فشار روانی: تنشهای عاطفی یا استرس زیاد میتواند حملات را تحریک کند.
تغییرات محیطی: تغییر در آبوهوا، نور شدید یا صدای بلند ممکن است به حمله منجر شود.
کمبود خواب: خستگی یا اختلال در چرخه خواب میتواند یک محرک اصلی باشد.
رژیم غذایی: مصرف کافئین بیش از حد، الکل، یا غذاهای حاوی مواد افزودنی خاص میتواند علائم میگرن همی پلژیک را تشدید کند.
فعالیت بدنی شدید: ورزشهای سنگین گاهی میتوانند منجر به بروز علائم شوند.
تغییرات در سطح قند خون: کاهش یا افزایش ناگهانی قند خون ممکن است حملات را تحریک کند.
میگرن شکمی چیست؟

علائم میگرن همی پلژیک
علائم میگرن همیپلژیک پیچیده و گاهی نگرانکننده است. این علائم شامل سردردهای شدید، ضعف یا فلج موقت یک طرف بدن، و اختلال در توانایی صحبت کردن میشود. افراد ممکن است تجربه تاری دید، دوبینی، یا نقاط نورانی داشته باشند. همچنین، حالت تهوع، حساسیت به نور و صدا، و خستگی شدید نیز از دیگر نشانهها هستند. در مواردی، سردرگمی ذهنی و اختلال در تمرکز نیز مشاهده میشود. این علائم ممکن است از چند ساعت تا چند روز طول بکشد و نیاز به پیگیری فوری پزشکی دارد.
نشانههای این بیماری به طور مختصر در جدول زیر شرح داده شده:
| نوع علامت ( میگرن همی پلژیک ) | شرح |
|---|---|
| سردرد شدید | درد شدید معمولاً یک طرفه، که ممکن است ضرباندار باشد. |
| فلج یا ضعف عضلانی | ضعف یا فلج موقتی در یک طرف بدن که ممکن است از چند ساعت تا چند روز طول بکشد. |
| اختلالات بینایی | تاری دید، دیدن نقاط نورانی، دوبینی یا از دست دادن بخشی از میدان دید. |
| اختلال در تکلم | مشکل در پیدا کردن کلمات، گفتار نامفهوم یا عدم توانایی صحبت کردن. |
| سرگیجه و تعادل | احساس چرخش یا عدم تعادل که میتواند حرکت را دشوار کند. |
| حالت تهوع و استفراغ | احساس ناراحتی در معده که گاهی با استفراغ همراه است. |
| حساسیت به نور و صدا | افزایش حساسیت به محیط اطراف، به ویژه نورهای شدید و صداهای بلند. |
| خستگی و کاهش انرژی | احساس خستگی شدید و کاهش توانایی جسمی و ذهنی. |
| سردرگمی ذهنی | گیجی، فراموشی یا مشکل در تمرکز در طول حمله. |
| بیحسی یا گزگز | احساس گزگز یا بیحسی در دستها، پاها یا صورت. |
فوق تخصص مغز و اعصاب بزرگسالان در تهران

محرکهای همی پلژیک
مانند سایر میگرن ها، حمله همی پلژیک می تواند توسط عوامل محیطی یا سبک زندگی خاصی ایجاد شود. محرک ها ممکن است شامل موارد زیر باشد:
| نوع محرک | شرح |
|---|---|
| استرس و اضطراب | تنشهای روانی و استرس مداوم میتوانند آغازگر حملات باشند. |
| تغییرات هورمونی | نوسانات هورمونی، بهویژه در دوران قاعدگی یا بارداری، میتواند محرک باشد. |
| کمبود خواب | خواب ناکافی یا تغییر در الگوی خواب میتواند علائم را تشدید کند. |
| رژیم غذایی نامناسب | مصرف بیش از حد کافئین، الکل، یا غذاهای حاوی مونوسدیم گلوتامات. |
| عوامل محیطی | تغییرات ناگهانی در دما، نور شدید، یا سر و صدای زیاد میتوانند تأثیرگذار باشند. |
| فعالیت بدنی شدید | ورزشهای سنگین یا فعالیتهای پرانرژی ممکن است به بروز حملات منجر شوند. |
| تغییرات آبوهوایی | تغییرات ناگهانی در فشار هوا یا رطوبت ممکن است حملات را تحریک کند. |
| کمآبی بدن | عدم مصرف کافی آب میتواند محرکی برای شروع حملات باشد. |
| تغییرات قند خون | کاهش یا افزایش ناگهانی سطح قند خون، مانند گرسنگی طولانی یا پرخوری. |
| استفاده از داروهای خاص | برخی داروها ممکن است به عنوان محرک برای شروع حملات عمل کنند. |
درمان میگرن همی پلژیک
مدیریت میگرن همی پلژیک می تواند چالش برانگیز باشد. مراجعه به متخصص مغز و اعصاب میگرن اغلب مورد نیاز است، زیرا بسیاری از پزشکان دیگر ممکن است هرگز موردی از همی پلژیک را درمان نکرده باشند.
پیشنهاد ما برای درمان شما خانم دکتر شبنم رفیع زاده متخصص مغز و اعصاب در کلینیک ویستان هستند ایشان سابقه درخشانی در درمان انواع میگرن ها دارند. جهت رزرو و مشاوره می توانید همه روزه با شماره های 09966333097 –02144387785 بگیرید.
مرکز تخصصی ویستان در تهران با تکیه بر تیم مجرب مغز و اعصاب، تجهیزات پیشرفته تشخیصی و درمانهای نوین، گامی مؤثر در درمان میگرن همیپلژیک برداشته است. این مرکز ابتدا با انجام بررسی جامع شامل تصویربرداری، ارزیابی عصبی و بررسی ژنتیکی، وضعیت بیمار را بهدقت شناسایی میکند.
سپس با استفاده از ترکیبی از داروهای تسکیندهنده حاد (NSAID، ضدتهوع)، داروهای پیشگیرانه مانند مسدودکنندههای کانال کلسیم یا ضدصرع، و در صورت نیاز روشهای کمکی مثل تزریق بوتاکس و تکنیکهای نوروتراپی، فرکانس و شدت حملات را کاهش میدهد. رویکرد درمانی ویستان فردمحور، در تعامل مستقیم بین پزشک و بیمار، هدفمند و منطبق با جدیدترین استانداردهای بینالمللی است.
آدرس مرکز تخصصی ویستان:
تهران- مرزداران- بعد از خیابان رضایی نژاد و بهار- روبه روی قنادی ماه بانو- پلاک 184- طبقه همکف شرقی.
تهران- سعادت آباد – بلوار سرو غربی – ضلع شمال غربی چهارراه سرو – پلاک ۱۹ – جنب پلیس +۱۰ – طبقه دوم – داروخانه دکتر داشبلاغی.
آشنایی با میگرن مزمن

آیا میگرن همی پلژیک خطرناک است؟
افراد با سابقه خانوادگی میگرن نیمه فلجی بیشتر در معرض خطر ابتلا به این بیماری هستند همی پلژیک اغلب در دوران کودکی یا نوجوانی شروع می شود و ممکن است در بزرگسالی متوقف شود.
تجربه میگرن همی پلژیک می تواند ترسناک باشد به خصوص اگر برای اولین بار است که دچار آن می شوید. علائم ضعف بدن، مشکلات گفتاری و گیجی شبیه به سکته مغزی است، به همین دلیل است که در اولین تجربه این علائم باید به پزشک مراجعه کنید.
بر خلاف سکته مغزی، که در آن علائم به سرعت ظاهر می شوند، حملات میگرنی همی پلژیک به تدریج ایجاد می شوند. اگر مرتباً میگرن همی پلژیک دارید، باید هر گونه نگرانی که دارید با پزشک خود در میان بگذارید
بهترین دکتر متخصص سردرد
درمان قطعی میگرن عصبی
درمان قطعی میگرن عصبی هنوز بهطور کامل شناسایی نشده است، اما روشهای مؤثر برای مدیریت و کاهش علائم وجود دارد. این درمانها شامل استفاده از داروهای پیشگیرانه مانند مسدودکنندههای بتا، ضدافسردگیها، و داروهای ضدصرع هستند که به کاهش شدت و فرکانس حملات کمک میکنند.
علاوه بر این، روشهای غیردارویی مانند تکنیکهای مدیریت استرس، تغذیه سالم، ورزش منظم، و خواب کافی نقش مهمی در کنترل میگرن دارند. در موارد شدید، روشهایی مانند تزریق بوتاکس یا تحریک عصب واگ ممکن است مورد استفاده قرار گیرد.
جدول روشهای مدیریت و درمان میگرن عصبی
| نوع درمان | شرح |
|---|---|
| داروهای پیشگیرانه | شامل مسدودکنندههای بتا (مانند پروپرانولول)، ضدافسردگیها، و داروهای ضدصرع برای کاهش فرکانس حملات. |
| داروهای تسکیندهنده | داروهای مسکن مانند NSAIDها یا تریپتانها برای کاهش درد در زمان حمله. |
| تزریق بوتاکس | تزریق بوتاکس در نقاط خاص سر و گردن برای کاهش شدت میگرنهای مکرر. |
| تحریک عصب واگ | استفاده از دستگاههای تحریک الکتریکی برای کاهش علائم میگرن. |
| تکنیکهای مدیریت استرس | شامل مدیتیشن، یوگا، و تمرینات تنفس عمیق برای کاهش استرسهای روزمره. |
| رژیم غذایی مناسب | حذف مواد غذایی محرک مانند کافئین و الکل و مصرف غذاهای غنی از منیزیم و ویتامین B2. |
| ورزش منظم | فعالیتهای بدنی ملایم مانند پیادهروی یا شنا برای بهبود سلامت عمومی. |
| درمانهای روانشناختی | مشاوره روانشناسی یا تکنیکهای رفتاردرمانی برای مدیریت بهتر استرس و اضطراب. |
| الگوهای خواب مناسب | حفظ یک روال خواب منظم برای جلوگیری از تحریک میگرن. |
| تحقیقات ژنتیکی | در حال توسعه برای درمانهای هدفمندتر بر اساس ویژگیهای ژنتیکی فرد. |

چه چیزی باعث میگرن همی پلژیک می شود؟
تصور می شود که همی پلژیک ناشی از اختلال در عملکرد مغز است که بر نحوه انتشار پیام رسان های شیمیایی مانند سروتونین تأثیر می گذارد.
تصور می شود میگرن نیمه فلجی توسط عوامل زیر ایجاد می شود:
- فشار
- احساسات شدید
- یا خیلی کم بخوابید یا زیاد
- فعالیت بدنی
- ضربه به سر
- رژیم غذایی میگرن همی پلژیک
اگر غذاهای خاصی محرک این نوع میگرن هستند، ممکن است بخواهید از رژیمی پیروی کنید که این غذاها را حذف یا محدود کند. به عنوان مثال، افرادی که میگرن را تجربه می کنند، متوجه می شوند:
- الکل
- کافئین
- MSG
- شیرین کننده ها
- شکلات
- غذاهای شور
اگر یک رژیم غذایی خاص به علائم شما کمک کند، پزشک این موضوع را در کنار سایر گزینه های درمانی مورد بحث قرار می دهد. داشتن یک دفتر خاطرات تسکین سردرد می تواند به شما کمک کند محرک های خود را شناسایی کنید
سخن پایانی
میگرن همی پلژیک زیرمجموعه شدید میگرن با اورا با علائمی از جمله همی پارزی برگشت پذیر به اضافه سایر علائم هاله مانند بینایی، حسی یا گفتاری است. پاتوفیزیولوژی دقیق میگرن همی پلژیک مشخص نیست، اما تصور میشود که این پدیده به دلیل دپلاریزاسیون عصبی و گلیال است که باعث افسردگی انتشار قشر مغز میشود.
سوالات رایج درباره میگرن همی پلژیک
میگرن همی پلژیک چیست؟
همیپلژیک نوعی نادر از میگرن است که با علائم عصبی مانند فلج یا ضعف موقت یک طرف بدن همراه است و ممکن است به سردرد شدید منجر شود.
علت اصلی میگرن همی پلژیک چیست؟
این بیماری معمولاً به دلیل جهشهای ژنتیکی در ژنهای CACNA1A، ATP1A2، یا SCN1A ایجاد میشود و میتواند با عوامل محیطی و استرس تشدید شود.
میگرن همیپلژیک چگونه تشخیص داده میشود؟
تشخیص شامل بررسی علائم، تصویربرداری مغزی (مانند MRI)، و در مواردی آزمایش ژنتیکی است تا دلایل عصبی یا ژنتیکی شناسایی شود.
آیا میگرن نیمه فلجی قابل درمان است؟
درمان قطعی وجود ندارد، اما علائم را میتوان با داروهای تسکیندهنده، داروهای پیشگیرانه، و تغییر سبک زندگی مدیریت کرد.
چه تفاوتی بین میگرن همی پلژیک و سکته مغزی وجود دارد؟
در سکته مغزی آسیب دائمی به مغز ایجاد میشود، اما در میگرن همیپلژیک ضعف یا فلج موقت و برگشتپذیر است.
چه عواملی میتوانند همیپلژیک را تحریک کنند؟
استرس، کمبود خواب، تغییرات هورمونی، برخی غذاها، و تغییرات ناگهانی در محیط از عوامل محرک هستند.
در صورت حمله میگرن همی پلژیک چه باید کرد؟
استراحت، کاهش استرس، و مصرف داروهای تجویزشده توسط پزشک بهترین راهحلها هستند. در موارد شدید باید فوراً به پزشک مراجعه کرد.







